11 januari Hoe vergaat het de landbouwsector in 2024?

We leven in tijden van extremen en dat terwijl de landbouwsector net gebaat is bij stabiliteit. Klimatologisch gaan we van extreem droge jaren over in extreem natte jaren. Ook de prijzen van landbouwproducten kennen een grillig verloop. Ze stegen door de Russische inval in Oekraïne tot recordhoogtes maar zijn ondertussen terug op min of meer hetzelfde niveau van voor de oorlog. En daarnaast kunnen we ook niet op het beleid rekenen als stabiele pijler. Voor stabiliteit op uw bedrijf zal u dus zelf moeten zorgen. Correcte info, langetermijnvisie en producten die hun waarde reeds bewezen hebben, worden daarom steeds belangrijker.

HUIDIGE MELKPRIJZEN VRAGEN UITSTEKEND RUWVOEDER

De melkprijzen zijn het afgelopen jaar sterk gedaald maar de laatste weken is deze dalende trend gestabiliseerd en zijn er opnieuw prijsstijgingen bij verschillende melkerijen. De verwachting op de markt is dat er de komende periode nog een lichte prijsstijging zal plaatsvinden. Veel zal afhangen van de situatie in Nieuw-Zeeland en China. Als gevolg van een ecomische crisis is er minder zuivelconsumptie in China. Als belangrijke afnemer van Europese zuivel zorgt dit voor prijsdruk op de Europese melkprijs. Betere vooruitzichten voor de prijs komen er van de aanbodzijde en meer bepaald in Nieuw-Zeeland. Door El Niño is het er droger dan in normale jaren en de verwachting is dat er de komende periode minder melk geproduceerd zal worden door een lager ruwvoederaanbod.

Dus we gaan nu de komende maanden, zoals we in de vorige nieuwsbrief aangaven, meer en meer bedrijven met liquiditeitsproblemen hebben. De bankvervaldag van 31 december zal vaak uitdagend zijn voor deze bedrijven.

De tekorten in liquiditeit zijn mede ontstaan doordat melkveehouders in de tijd dat er veel melkgeld binnen kwam, met name 2022 en begin 2023, te veel geı̈nvesteerd hebben met eigen middelen. Er is geen buffer opgebouwd, waardoor er nu weer relatief snel tekorten ontstaan. Voor melkveehouders die wel financieel een sterke positie hebben, is het nu juist het moment om acyclisch te investeren. Naar verwachting zullen dit ook de mensen zijn die u zullen benaderen en waar u andersom in uw benadering op in kunt spelen.

Maar globaal denken we dat de aanschaf van nieuwe machines en installaties geen storm zal lopen de komende tijd. Melkveehouders zullen zich over het algemeen beperken tot de noodzakelijke vervanginvesteringen. Dit sentiment zien we ook in de melkprijs voerprijs ratio die nu ver beneden de twee zit. Dus melkveehouders hebben los van hun liquiditeit nu geen goed gevoel bij de marktomstandigheden.

Samen met de dalende melkprijzen is ook het voedersaldo (melkopbrengst verminderd met de voederkosten) per koe per dag het afgelopen jaar gedaald tot het niveau van 2021. Dit bevindt zich al enkele maanden tussen de € 6,5 en de € 7 voor gemiddelde bedrijven. Het voedersaldo is een belangrijke financiële parameter op een melkveebedrijf. Om het voedersaldo zo hoog mogelijk te houden is het belangrijk om goed te melken maar ook om de voederkosten onder controle te houden. De ideale manier hiervoor is via goed ruwvoeder van eigen bedrijf. Bedrijven die meer melk kunnen produceren uit ruwvoeder zullen hun voedersaldo quasi altijd zien stijgen. Hiervoor moet het ruwvoeder wel van uitstekende kwaliteit zijn. Veel VEM’s dus. Naast een goede rassenkeuze en goede groeiomstandigheden is het ook zeer belangrijk dat er op het juiste moment geoogst wordt. Oogsten op het optimale moment zorgt voor de beste voederwaarde. Om dit ideale oogstmoment bij maïs nog beter te benaderen, lanceert Limagrain in 2024 Agrility.

KORRELMAÏS OF ZOMERGRAAN ZAAIEN IN HET VOORJAAR?

De zeer hoge graanprijzen van het eerste jaar na de Russische inval in Oekraïne liggen ondertussen al een tijdje achter ons. Sinds de zomer zijn de prijzen gestabiliseerd maar wel op een flink lager niveau. De prijsschommelingen zijn nu veel beperkter dan pakweg een jaar geleden. Getuige daarvan zijn de prijsgrafieken van tarwe, gerst en korrelmaïs die dagelijks door Fegra gepubliceerd worden. Nu de “rust” op de graanmarkten gedeeltelijk is teruggekeerd, komt het besef dat de extreem hoge prijspieken van de eerste helft van 2022 grotendeels ingegeven waren door speculatie en paniek in de markt. De mondiale stocks van granen verschillen vandaag niet eens zo veel met de stocks op het moment van de hoogste prijzen. Dat betekent ook dat de markten, gezien de relatief lage stocks, bij een misoogst in een belangrijke graanproducerende regio ook weer snel kunnen opveren. Door de oorlog is de Oekraïense tarweproductie jaarlijks met ongeveer 5 miljoen ton verminderd. Door hoge producties in andere werelddelen is dit tot nu toe grotendeels gecompenseerd maar dat kan ook eens anders uitdraaien. Zo is er door het aanhoudend natte weer van half oktober tot december beduidend minder tarwe gezaaid in Noordwest-Europa.

Wie niet in staat was om de geplande oppervlakte tarwe te zaaien, kan in 2024 beter kiezen voor korrelmaïs dan voor zomertarwe. Mede door de steeds vaker voorkomende periode van droogte in het voorjaar is zomertarwe zelden een rendabele teelt. Houd bij de keuze van een korrelmaïsras wel rekening met het areaal vanggewassen dat op uw bedrijf dient ingezaaid te worden. Vroegrijpe rassen met een FAO van maximum 230 verdienen de voorkeur zodat er nog voor 15 oktober geoogst en een vanggewas ingezaaid kan worden.

AANDACHTSPUNTEN GLB IN 2024

Ondertussen werken we alweer een jaar binnen het kader van het GLB 2023-2027. De nieuwe regelgeving is ondertussen goed ingeburgerd maar er zijn zeker een paar aandachtspunten voor 2024. Eén daarvan is de verplichte gewasrotatie die vanaf nu in voege gaat. Ook met de niet-productieve arealen en elementen (NPE) zullen we meer rekening moeten houden. Waar we vorig jaar nog via de braakuitzonderingsregel (BRU) percelen met granen, aardappelen en groenten konden gebruiken voor het areaal NPE, valt deze mogelijkheid in 2024 weg. Wel is er vanaf 2024 de mogelijkheid om het niet-productief areaal te combineren met bepaalde beheersovereenkomsten en daar ook een vergoeding voor te ontvangen.

AGRILITY

Tot slot lanceren wij bij Limagrain in 2024 Agrility. Dit is een innovatief digitaal hulpmiddel voor teeltondersteuning bij maïs. Agrility werkt op basis van satellietbeelden en heel wat andere parameters (weer, bodem en ras) en helpt u meer rendement uit uw maïs te halen. Want een maïsveld beoordelen vanop de begane grond is geen evidentie. Naast de opvolging van de gewasontwikkeling, bezorgt Agrility de maïsteler al vroeg in de zomer een plaatsspecifieke opbrengstvoorspelling en een voorspelling van het optimale oogstmoment. Zo kan de loonwerker al van vroeg op voorhand vastgelegd worden. Kennis en correcte info worden in de toekomst belangrijker dan ooit.

(Dit editoriaal werd geschreven door Thomas Truyen en verscheen in het Landbouwnieuws 34e JAARGANG / NR. 1 / JANUARI – MAART 2024)

Op de hoogte blijven?

Schrijf je in op onze nieuwsbrief en ontvang onze nieuwtjes in je mailbox.

    privacy Beleid.