14 augustus Nieuw wereldrecord voor koolzaad: Britse boer oogst 7,52 ton per hectare met Avenger

Koolzaad heeft een nieuw wereldrecord te pakken. De Britse landbouwer Tim Lamyman uit de Lincolnshire Wolds realiseerde een opbrengst van maar liefst 7,52 ton per hectare met het Limagrain koolzaadras Avenger. En dat is ruim drie keer het nationale gemiddelde in het VK.

“Laat zaaien, vroege bladvoeding” levert resultaat op

Het succesverhaal begon voor Tim Lamyman met een gedurfde strategie: hij stelde bewust de zaai uit tot 10 september om de schade door koolzaadkevers te beperken. Tegelijkertijd paste Lamyman een vroege bladvoeding toe om de groei in de herfst meteen te stimuleren. Het resultaat: een explosieve beginontwikkeling en een dicht, uniform koolzaadgewas van ruim twee meter hoog.

Volgens Lamyman is laat zaaien voortaan de juiste aanpak voor koolzaad: “Dit moet de norm worden als we schade door kevers willen beperken.”

Onverwacht ideale omstandigheden voor koolzaad

De droogte van het voorjaar en de zomer van 2025 bleek een voordeel. Terwijl andere teelten juist te lijden hadden onder de veranderende klimaatomstandigheden, floreerde het koolzaad in de goed doorlatende, kalkrijke leembodem op 120 meter hoogte. De combinatie van bodemtype, aangepaste bemestingsstrategie en rassenkeuze zorgde voor een optimale ontwikkeling.

Geen extreme bemesting

Opvallend genoeg behaalde Tim deze recordopbrengst zonder buitensporige inputkosten. De totale variabele kost bedroeg £580 per hectare (ongeveer €680), terwijl de waarde van het geoogste koolzaad op ruim £3.000/ha lag. Voor dat bedrag kon Lamyman 200 kg/ha stikstof toedienen, verdeeld over drie fracties in het voorjaar, aangevuld met zes bladvoedingen (drie in de herfst en drie in de lente). De bladvoeding alleen kostte hem £145/ha (ongeveer €170). Dat komt overeen met de waarde van ongeveer 0,3 ton koolzaad. Een investering die zichzelf dus ruimschoots terugbetaalde.

Hybride koolzaadvariëteit Avenger maakt het verschil

Voor zijn recordpoging in 2024 koos Tim in de herfst voor de LG-hybride Avenger. Deze veelbelovende nieuwkomer op de AHDB-aanbevelingslijst voor de noordelijke regio onderscheidde zich door zijn goede resistentie tegen koolzaadkevers en zijn indrukwekkende planthoogte. Volgens Tim was zijn rassenkeuze een doorslaggevende factor in het succes van het gewas, dankzij de krachtige groei in de herfst en de sterke hergroei in het voorjaar.

Lamyman verhoogde de zaaidichtheid naar 4 kg/ha om zeker te zijn van een stevige, uniforme stand. Een vooropkomstbehandeling met Banastar zorgde bovendien vanaf het begin voor een effectieve beheersing van de onkruiddruk.

Praktische aanpak loont

De grondbewerking gebeurde tot op een diepte van 15 cm, gevolgd door een oppervlakkige bewerking om het zaaibed te egaliseren. De zaaimachine zorgde voor een precieze uitzaai op 10 september.

Lamyman opteerde voor bladvoeding bij het twee- tot vierbladstadium. Later diende hij combinaties toe van herbiciden, fungiciden, insecticiden en nutriënten.

Het oogstmoment voor koolzaad

Hij oogstte op 25 juli. Door de hoge gewasstand duurde het bijna vier uur om het veld te dorsen. De opbrengsten varieerden tussen 6,5 en 8,5 ton per hectare. Dit resulteerde in een gemiddelde opbrengst van 7,52 ton per hectare – gestandaardiseerd op 9% vocht en 40% olie – en dus in een officieel nieuw wereldrecord.

Er werd geen pod stick gebruikt. De afrijping werd versneld met een glyfosaatbehandeling 17 dagen vóór de oogst.

Lamyman breekt opnieuw records

Tim Lamyman is geen onbekende in het landbouwwereldje. In 2014 brak hij al eens het koolzaadrecord (hij haalde toen 6,14 t/ha).

Hij vestigde eveneens wereldrecords met wintertarwe (17,96 t/ha) en wintergerst (16,21 t/ha) in 2022. Met deze nieuwe recordoogst voegt hij een nieuw hoofdstuk toe aan zijn indrukwekkende palmares.

Bill Basford (ex-Adas mechanisatiespecialist) en Gordon Cummings van Fram Farmers legden het record officieel vast.

Koolzaad vraagt een nieuwe aanpak én durf

Het voorbeeld van Lamyman toont aan dat het nuttig kan zijn om de traditionele strategieën te herzien. In plaats van vast te houden aan gangbare praktijken, loont het om te kiezen voor laat zaaien, intensieve maar doordachte bladvoeding en robuuste hybridevariëteiten. Voor veel landbouwers in België kan dit een bron van inspiratie zijn, zeker nu de druk van het veranderende klimaat en plaaginsecten toeneemt.

Voor het komende seizoen zal Lamyman dezelfde strategie toepassen op zijn volledige areaal van 85 hectare koolzaad. Na een hete zomer verwacht men dat de keverdruk opnieuw zal toenemen – een ideale test voor het succes van zijn benadering.