
21 januari Reportage varkensbedrijf van Peter en Liesbet Luyssen – Desmet (Lo-Reninge)
Peter en Liesbet Luyssen-Desmet uit Lo-Reninge trekken samen de kar op hun gespecialiseerd varkensbedrijf. Peter is een ondernemer die steeds op zoek is naar nieuwe opportuniteiten, zowel op zijn varkensbedrijf als daarbuiten. Liesbet staat hem bij met haar enthousiasme en zorgt ervoor dat er een goede work-life-balans is, want qualitytime met het gezin staat hier hoog in het vaandel.
Het begin — zoals gepland
Peter studeerde af in 1997 en stapte direct op het bedrijf van zijn vader Raf. Hij had heel wat ideeën die hij voorlegde aan zijn vader. In 2000 kwam er een nieuwe loods waarin voormaïzen onder de vorm van CCM opgeslagen zouden worden. Het voedersysteem werd aangepast en het bedrijf richtte zich op het voeren van CCM. Vooral in maisjaren was het geen sinecure en de eerste jaren werd al eens wat leergeld betaald.
Liesbet besloot in 2005 haar job als verpleegkundige op te geven en stapte mee in het bedrijf van haar man. De zorg voor haar patiënten maakte plaats voor de zorg voor de varkens in de kraam- en dekafdeling. Daarnaast houdt ze ook de eigen opfokzeugen nauwlettend in het oog en springt ze bij waar nodig.
In 2011 bouwden ze een nieuwe zeugenstal voor 500 zeugen en startten ze met brijvoeding. In 2014 werd ook de vleesvarkensstal vernieuwd en op brijvoeding gezet. Op heden spreken we van een volledig gesloten varkensbedrijf met 500 zeugen.
Het varken als historische en duurzame alleseter
De omschakeling naar brijvoeder betekende een grote commerciële ommezwaai voor het bedrijf. Vanaf dat moment wordt ratte voeding verstrekt aan de dieren die samengesteld is uit CCM, aardappelstoomschillen, wei, frituurvet, biscuitsoya en tarwegistconcentraat.
Deze omschakeling paste perfect in de duurzame strategie van het koppel. Het varken is immers van oudsher een verwerker van reststromen uit de humane voeding. Deze voederstrategie vergt wel bijkomende opvolging. Er wordt nauwlettend in het oog gehouden dat de varkens per groep de juiste samenstelling op het bord krijgen. Ook is er extra aandacht voor preventie van de ontwikkeling van gisten en schimmels om het gehalte mycotoxines zo laag mogelijk te houden. De opslagtanks dienen op regelmatige basis gereinigd te worden en de circuits worden dagelijks gespoeld met aangepast spoelwater.
Oogsten en voederkwaliteit
Peter is een grote voorstander van oogsten vóór 1 november en zaait dus rassen met FAO 220-230. Mycotoxines gaven in de CCM-kuilen tot op heden nooit problemen. Het vochtgehalte van de CCM-kuilen ligt tussen de 32 en 37%. Dit is ideaal voor de bewaring. In jaren waarin de mais iets te droog de kuil ingaat, wordt wel over de mais gesproeid om de verzuring te bevorderen en het vochtgehalte te verhogen naar een ideale 35%.
Niet zomaar een varken
Met een zeugenstapel van Deense origine die gedekt wordt door een Duroc-beer, wordt gestreefd naar een smakelijk varken dat een goede voederopname heeft. Dit is van groot belang bij het verstrekken van brijvoeder.
De varkens komen onder andere terecht in de kwaliteitsketen van Carrefour onder het label “Porc d’Antan” (Het varken van weleer). Dit label staat garant voor varkens die gekweekt worden met lokaal en natuurlijk voeder, zonder GMO’s. Kortom, een smakelijk, mooi gemarmerd stukje vlees met een rijke smaak in de toonbank.
Hygiëne in geur, maar ook in kleur
Het bedrijf is uitgerust met luchtwassers om de geurimpact op de buurt zoveel mogelijk te beperken. Er is ook een ondergrondse kadaverkoeling geïnstalleerd om kadavers snel en hygiënisch te bewaren.
Ook intern in het bedrijf wordt een strikt hygiëneprotocol gerespecteerd. Op een gesloten varkensbedrijf is het van groot belang dat eventuele besmettingen niet overgaan naar andere diergroepen. Per diergroep geldt dan ook een dresscode. Niet voor de varkens, maar wel voor iedereen die de stal betreedt. Bijvoorbeeld de vleesvarkensstal wordt enkel in “rode” kledij betreden en de zeugen in “blauwe” kledij.
Om het vele poetswerk op het bedrijf wat te vergemakkelijken, werd ook een kuisrobot aangeschaft. Deze neemt in elke afdeling ongeveer 70% van het poetswerk voor zijn rekening. De afwerking dient nog te gebeuren door een medewerker.
4-wekensysteem en work-life-balans
Een goed georganiseerd, modern bedrijf vraagt ook een goede balans tussen werk en gezin. Daarom werd hier gekozen voor een 4-wekensysteem. Maandelijks worden 1.300 à 1.500 biggen geboren die allemaal “all-out” vertrekken. Door de grote groepen wordt het voederen vergemakkelijkt. Dankzij dit systeem is er een vaste planning en werkverdeling, waardoor de combinatie met het gezin goed draait en iedereen voldoende rust heeft.
Duurzame energie en water
Ook in de productie van eigen energie werd de voorbije jaren sterk geïnvesteerd. Verschillende stallen zijn bedekt met zonnepanelen, goed voor 150 kW piek. Nu denkt Peter aan een windmolen waarmee hij de donkere periodes kan overbruggen. Deze staat op het programma voor begin 2025. In combinatie met een batterij zou het bedrijf op het vlak van energie zelfvoorzienend moeten kunnen worden.
Regenwater wordt volledig opgevangen in een aangelegde lagune. Deze wordt aangevuld met water vanuit de diepdrainage van een nabijgelegen veld. Via een ingenieus systeem wordt de waterkwaliteit nauwlettend in het oog gehouden.
Samenwerken als de sleutel tot succes
Biowest is een mestverwerkingscoöperatie die ontstond in 2000. Ondertussen wordt deze gerund door vijf landbouwers, waaronder ook Peter. De samenwerking maakt de mestverwerking economisch haalbaar voor de bedrijven.
Peter is intensief bezig met het voeder voor de varkens. Het is op een varkensbedrijf een van de grootste kosten. Bij het vervoederen van brijvoeder, dat iets meer kan variëren, wordt de formule van het droge voeder nog belangrijker. Vanuit de behoefte om steeds dezelfde kwaliteit en standvastigheid in de formule van het voeder te hebben, ontstond het idee om samen met enkele collega’s een voederfabriek te bouwen. Nutriwest werd gebouwd in 2020 met grotendeels dezelfde partners als Biowest. Hier wordt ondertussen het voeder gemaakt voor verschillende varkensbedrijven in de regio. De samenwerking verloopt prima. Elke partner heeft zijn persoonlijkheid en kwaliteiten, maar als deze complementair zijn, dan schept dat een goede basis voor een vlotte samenwerking.
Ambitie hebben is geestig, maar soms lastig
Ook op dit bedrijf is er onzekerheid rond de vergunningsproblematiek in 2030, en het vinden van arbeidskrachten is niet evident. Peter en Liesbet weten vandaag nog niet of er opvolging is. Toch zijn er nog heel wat ambities, dromen en plannen. We kijken al uit naar de verdere evolutie op het bedrijf van dit ondernemende duo.
