21 januari Voederbieten: ook in 2025 een waardevolle ruwvoederteelt

Voederbieten blijven een onmisbare ruwvoederteelt. Wie de teelt eenmaal onder de knie heeft, laat ze niet snel meer los. In België beslaat het voederbietareaal momenteel bijna 6000 hectare, met een jaarlijkse groei van 2%. Geen enkele andere teelt heeft de afgelopen tien jaar zo’n stijging gekend.

Voederbieten hebben een hoge opbrengsten en voedingswaarde

Voederbieten zijn bijzonder waardevol: de opbrengsten kunnen oplopen tot 140 ton vers product per hectare, of meer dan 20 ton droge stof. Met een voederwaarde van om en bij de 1150 VEM per kilogram droge stof zijn het echte energiebommen. Bovendien zijn ze supersmakelijk.

Invloed van het weer in 2024

Het late voorjaar van 2024 heeft een serieuze impact gehad op de opbrengst. De ideale zaaidatum voor voederbieten is begin april. Bij een vroege zaai kan er 70 tot 150 kg droge stof per hectare per dag bijkomen. Het is dus zaak om het gewas snel dicht te laten groeien: veel blad bevordert de fotosynthese en garandeert hoge opbrengsten.

Bladgezondheid en ziektedruk

Ook bladgezondheid is cruciaal. Net zoals in 2023 zagen we in 2024 een plotselinge toename van ziektedruk in augustus, vooral door cercospora. Deze schimmel verspreidt zich via regen en wind en floreert in warme, vochtige zomers. Telers kunnen zich best inschrijven voor de waarschuwingsberichten van het KBIVB-IRBAB, zodat er op tijd kan worden ingegrepen.

Rialto voederbieten: uitstekende cercospora- en rhizoctoniatolerantie

Het voederbietenras Rialto presteert optimaal in ons klimaat. Uit proeven van het LCV in 2023 en 2024 blijkt dat Rialto een van de sterkste rassen is qua cercosporatolerantie. Daarnaast is Rialto bijzonder geschikt voor rhizoctoniagevoelige regio’s. De schimmelziekte rhizoctonia is grondgebonden. De belangrijkste waardplanten zijn maïs en grassen, juist de teelten die ook veel voorkomen in veeteeltgebieden. Het risico op rhizoctonia kan beperkt worden door voldoende vroeg en dik te zaaien, niet te veel stikstof te geven en voorvruchten zoals maïs, grassen, suikerbieten en wortelgewassen te vermijden.

Rialto heeft haar succes te danken aan de excellente rhizoctoniatolerantie. Rialto geeft vlot opbrengsten van 130-140 ton verse stof, rode bieten met een drogestofgehalte van 15%. De nieuwkomer Foribo scoort dan weer flink hoger dan Rialto in drogestofopbrengst, maar is wel wat harder. Beide variëteiten zijn rood-roze, en zo horen echte voederbieten te zijn.

Voorgekiemde bieten: betere opkomst en gelijkmatigheid

Vroeger konden enkel suikerbieten voorgekiemd worden, maar sinds kort is ook voorgekiemd zaad van voederbieten beschikbaar. Na de succesvolle introductie van Foribo in 2023 werd in 2024 ook Rialto voorgekiemd aangeboden. Dit is een groot succes: de opkomst was sneller en gelijkmatiger, wat voordelen opleverde bij zowel bespuitingen als oogst. 90% van de voederbieten worden verkocht met de behandeling Force, onmisbaar in de strijd tegen de bodeminsecten. Force werkt via dampspanning. Zaai de voederbieten dus nooit dieper dan 3 cm.

Tips voor een geslaagde voederbietenteelt

Zaaidatum: Zaai tussen 1 en 20 april, bij een bodemtemperatuur van minimaal 5°C. Later zaaien resulteert in lagere opbrengsten.
Zaaibed: Zaai in een fijn zaaibed en druk de zaairij goed aan. Vermijd regen binnen 48 uur na het zaaien.
Zaaidichtheid: Gebruik 2,4 eenheden per hectare (120.000 zaden/ha) met een rijafstand van 16-17 cm.
Zaaidiepte: Zaai niet dieper dan 2-3 cm.
Ziektebestrijding: Volg de waarschuwingen van KBIVB-IRBAB. Voer minimaal twee bladbespuitingen uit: één midden juli en één eind augustus. Indien nodig een derde keer, zoals in 2024.
Insectenbestrijding: Één tot twee na-opkomstbehandelingen tegen bijtende en zuigende insecten.
Oogstdatum: Eind oktober tot begin november, wanneer de bieten optimaal zijn afgerijpt.
Oogst: Ontblader de bieten, maar ontkop ze niet. Beperk schade tijdens het rooien om rot in januari/februari te voorkomen.

Mengkuilen en opslag

Mengkuilen van voederbieten en maïs (verhouding 1/4) zijn mogelijk, maar hebben meer nadelen dan voordelen:

Extra aarde in de kuil verlaagt de kwaliteit.
De voederwaarde stijgt niet noemenswaardig.
Suikers verdwijnen grotendeels tijdens de verzuring.

Een beter alternatief is om de voederbieten apart op te slaan en deze in april-mei te mengen met de eerste, drogere graskuilen. Zo kunnen de bieten het hele jaar door worden gevoederd.