27 mei Voordelen van koolzaad in de teeltrotatie
De hoge verkoopprijzen van koolzaad van de voorbije jaren brachten de teelt meermaals in de media. Naast de prijzen zorgt ook de huidige generatie van performante en ziektetolerante rassen voor hernieuwde belangstelling. In Wallonië, en dan voornamelijk in de Condroz, is koolzaad altijd al een belangrijke teelt. In Vlaanderen daarentegen is het areaal eerder beperkt. Toch zijn er ook daar duidelijke kansen voor koolzaad.
Voordelen van koolzaad in de rotatie
Naast de toegenomen rendabiliteit heeft de teelt van koolzaad nog een aantal belangrijke troeven die haar extra interessant maken:
- Koolzaad stopt de opbouw van ritnaalden in de bodem;
- Koolzaad laat veel organische stof na en verbetert de bodemstructuur dankzij de diepe beworteling;
- Het zorgt voor vruchtafwisseling en verruiming van de gewasrotatie;
- De teelt is vroeg van het land;
- Koolzaad is perfect te telen met het materiaal dat gebruikt wordt voor de teelt van granen;
- Bestrijding van duist is mogelijk;
- Positief voor de biodiversiteit en voor het imago van de landbouw.
Genetische vooruitgang als antwoord op teelt-technische uitdagingen
De genetische vooruitgang die het koolzaad de laatste jaren kende, is ongezien. De veredeling heeft duurzame oplossingen gebracht voor heel wat uitdagingen waar koolzaadtelers mee te kampen hebben. Zo kwamen er toleranties en resistenties voor onder andere phoma en het vergelingsvirus (TuYV). Ook werd het risico op zaadverlies door openspringende hauwen sterk verminderd. Bovendien hebben de huidige rassen een betere vestiging in het najaar en zijn ze efficiënter en flexibeler op het vlak van stikstofbenutting.
Deze genetische oplossingen resulteren niet alleen in meer arbeidsgemak en minder gebruik van gewasbeschermingsmiddelen voor de teler, ze hebben ook het opbrengstpotentieel en de opbrengststabiliteit over de jaren heen enorm doen toenemen. De verdienste van de koolzaadveredeling is hierin niet gering en dit maakt dat Limagrain Field Seeds vandaag de Europese marktleider is in koolzaad.
Koolzaad ook in rotatie met suikerbieten
Van oudsher wordt koolzaad in een rotatie met suikerbieten afgeraden door de vermeerdering van het bietencysteaaltje. Met de nematodentolerante suikerbietrassen en BCA-1 resistente groenbemesters van vandaag is dit echter geen probleem meer. Met een vruchtwisseling van minimaal 1 op 4 en een tussenteelt van bladrammenas of gele mosterd met BCA-1 resistentie blijven deze schadelijke aaltjes goed onder controle.
Genetische vooruitgang biedt duurzame oplossingen
De teelt van koolzaad staat voor heel wat agronomische uitdagingen: van een goede opkomst en vestiging tot het beheersen van ziekten, plagen en ongunstige weersomstandigheden. De koolzaadplant wordt in haar groeiseizoen geconfronteerd met uitdagingen zoals onkruiddruk, stikstofbenutting, legering en korrelverlies. De genetische vooruitgang is opmerkelijk. De veredeling heeft de afgelopen jaren geleid tot duurzame oplossingen voor belangrijke teelttechnische uitdagingen:
- Tolerantie en resistentie tegen ziekten zoals phoma en het vergelingsvirus (TuYV);
- Verminderd risico op zaadverlies door openspringende hauwen;
- Betere vestiging in het najaar;
- Efficiëntere en flexibelere stikstofbenutting (N-Flex);
- Verbeterde weerstand tegen sclerotinia (Sclero-Flex), verticillium en cylindrosporium.
Het bijgaande schema geeft een helder overzicht van deze uitdagingen, geordend volgens de verschillende groeistadia van de koolzaadplant. Tegelijk worden de genetische oplossingen die Limagrain (LG) via zijn rassenaanbod biedt, visueel weergegeven. Van een krachtige najaarsontwikkeling tot resistenties tegen belangrijke ziekten zoals phoma, TuYV en cylindrosporium: de LG-oplossingen ondersteunen de plant stap voor stap richting een robuuste en rendabele oogst.
Dit schema onderstreept de cruciale rol van veredeling in het realiseren van stabiele opbrengsten en een duurzame koolzaadteelt.
Ons gamma 2025
Hieronder vind je een overzichtstabel van het koolzaadgamma 2025. Al deze rassen zijn hauwvast en tolerant voor het vergelingsvirus (TuYV). Dit overzicht bevat de rassen, afrijping, troeven en bijkomende kenmerken:
| Ras | Afrijping | Opbrengst potentieel | Install+ | Phoma | N-Flex | Sclero-Flex |
|---|---|---|---|---|---|---|
| LG Adamant – Zeer tolerant voor verticillium – Weerbaar t.o.v. de aardvloo | Half-laat | Stabiel hoog | ✅ | 👍 | ✅ | |
| LG Adapt – Gezonde stengel – Winterhard – Zwakke stengelstrekking | Half-vroeg | Hoog | ✅ | 👍 Q+S | ||
| LG Ambassador – Tolerantie voor cylindrosporium – Winterhard | Half-vroeg | Uitstekend | ✅ | 👍 Q+S | ✅ | |
| LG Armada – Gezonde stengel – Winterhard – Zwakke stengelstrekking | Half-laat | Zeer hoog | ✅ | 👍 | ✅ | ✅ |
| LG Austin – Tolerantie voor cylindrosporium – Winterhard – Weerbaar t.o.v. koolzaadaardvloo | Half-vroeg | Hoog | ✅ | 👍 Q+S | ✅ | |
| LG Avenger – Gezonde stengel – Weerbaar t.o.v. de koolzaadaardvlo | Half-laat | Uitstekend | ✅ | 👍 | ✅ | |
| LG Aviron – Tolerantie voor cylindrosporium – Winterhard – Weerbaar t.o.v. koolzaadaardvloo | Half-vroeg | Uitstekend | ✅ | 👍 Q+S | ✅ | |
| LE 23/478* – Nieuw – Zeer hoog oliegehalte *onder voorbehoud van toelating | Half-vroeg | Uitstekend | 👍 | tbc | tbc | |
| LE 23/479* – Nieuw – Weerbaar t.o.v. de koolzaadaardvloo *onder voorbehoud van toelating | Half-vroeg | Bij de beste | ✅ | 👍 | tbc | tbc |
Legende bij de tabel “Gamma 2025”
- PHOMA
- Q = kwantitatieve resistentie
- S = specifieke resistentie
- STEM HEALTH = gezonde stengel
Goede tolerantie voor phoma, cylindrosporium en verticillium - SCLERO-FLEX
Betere tolerantie voor sclerotinia - WEERBAARHEID T.O.V. KOOLZAADAARDVLO
Minder opbrengstderving bij aanwezigheid van de koolzaadaardvlo - N-FLEX
Vrijwaring van de opbrengst bij (tijdelijk) stikstoftekort - tbc: moet nog bevestigd worden.